Nhìn lại một năm ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lí và giảng dạy của ngành giáo dục Quảng Ngãi

 

Công nghệ thông tin được đánh giá không những là động lực chính cho sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia mà còn là nhân tố quan trọng trong việc phát triển giáo dục trong thế kỷ XXI. Chính vì lẽ đó mà Bộ Giáo dục và Đào tạo đã quyết định chọn chủ đề năm học 2008 - 2009 là "Năm học ứng dụng công nghệ thông tin” với mục tiêu là tiến hành kết nối mạng internet, triển khai mạng giáo dục đến tất cả các sở giáo dục và đào tạo, cơ bản phủ internet đến các trường học trong cả nước nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và đổi mới cơ chế quản lý tài chính trong ngành.

Qua một năm thực hiện, ngành Giáo dục và Đào tạo cả nước nói chung, Giáo dục Quảng Ngãi nói riêng đã đạt được những thành quả nhất định, tạo tiền đề cho sự phát triển và ứng dụng rộng rãi công nghệ thông tin trong các nhà trường. Có thể khái quát như sau:

Thực hiện Chỉ thị của Bộ Giáo dục và Đào tạo về “Tăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành giáo dục giai đoạn 2008 – 2012” và Chỉ thị của Chủ tịch UBND tỉnh về “Phổ cập internet, nối mạng thông tin tri thức cho cộng đồng dân cư Quảng Ngãi”,  Ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh đã chú trọng đến việc nâng cao nhận thức cho cán bộ, giáo viên và học sinh về vai trò, vị trí và sự cần thiết của của công nghệ thông tin trong công tác quản lí, trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy; tăng cường xây dựng cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết bị, đào tạo, bồi dưỡng, bổ sung đội ngũ giáo viên tin học cho các nhà trường; tổ chức hội thảo, tập huấn ứng dụng công nghệ thông tin cho cán bộ, giáo viên; triển khai thực hiện tích hợp, lồng ghép, sử dụng các phần mềm dạy học, sưu tầm tài liệu để làm phong phú, sinh động bài giảng, lôi cuốn, phát huy tính tích cực chủ động và sáng tạo của học sinh nhằm nâng cao chất lượng giáo dục.

Được sự hỗ trợ tích cực của Tổng công ty Viễn thông Quân đội Viettel, đến nay về cơ bản đã hoàn thành kế hoạch triển khai kết nối Internet tốc độ cao đến tất cả các cơ sở giáo dục trong ngành. Các đơn vị, trường học đã huy động nhiều nguồn lực để trang bị phương tiện, thiết bị công nghệ phục vụ cho công tác quản lí, dạy – học. Hầu hết các trường trung học phổ thông, trung học cơ sở, các trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm kỹ thuật tổng hợp – hướng nghiệp đã có phòng máy vi tính nối mạng đảm bảo yêu cầu dạy học môn Tin học cho học sinh; nhiều trường tiểu học và trường  mầm non cũng đã trang bị máy vi tính và kết nối Internet để phục vụ cho công tác quản lí.

Trong công tác giảng dạy, đa số giáo viên đã có nhiều nỗ lực trong việc tiếp cận với công nghệ thông tin, mua sắm máy vi tính để thực hiện việc soạn giáo án điện tử, thực hiện có hiệu quả các tiết dạy trên lớp bằng các phần mềm hỗ trợ, tạo nên sự hấp dẫn trong giờ dạy, thu hút, phát huy được tính tích cực, sáng tạo của học sinh trong việc tìm kiếm, khai thác những thông tin bổ ích trên mạng để học tập. Đội ngũ giáo viên tin học đã thực sự làm nòng cốt trong việc hướng dẫn cho giáo viên các bộ môn khác trong việc sử dụng các thiết bị công nghệ thông tin, chia sẻ thông tin, sưu tầm tư liệu trên mạng để phục vụ cho các bài giảng. Sự nỗ lực của thầy cô giáo trong việc ứng dụng công nghệ thông tin đã góp phần đáng kể trong việc đổi mới phương pháp giảng dạy, nâng cao chất lượng giáo dục trong toàn ngành.

Nhờ có các phương tiện công nghệ thông tin nên ngành đã triển khai tốt việc sử dụng chương trình phần mềm quản lí trường học do Bộ Giáo dục và Đào tạo cung cấp; thực hiện việc trao đổi thông tin qua mạng đến tất cả các cơ quan, ban ngành trong và ngoài tỉnh, đặc biệt là thực hiện việc chỉ đạo, triển khai công tác của ngành qua hệ thống mạng, hạn chế đáng kể việc phát, gửi văn bản theo đường bưu chính.

Việc ứng dụng CNTT trong ngành giáo dục thời gian qua đã đem lại những hiệu quả đáng khích lệ góp phần đổi mới phương pháp dạy học, nâng cao chất lượng giáo dục. Tuy nhiên cũng đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập như vẫn còn một số đơn vị, trường học chưa trang bị máy vi tính, hoặc chưa kết nối internet, cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật về công nghệ thông tin chưa đáp ứng được yêu cầu; trình độ sử dụng các phương tiện thông tin (chủ yếu là máy vi tính) của nhiều cán bộ quản lí, còn hạn chế; khả năng ứng dụng, soạn giáo án điện tử, khai thác tài nguyên thông tin trên mạng của nhiều giáo viên, nhất là các bộ môn không chuyên tin còn nhiều yếu kém; việc phát huy sáng kiến kinh nghiệm, nhân rộng các điển hình tiêu biểu trong việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học chưa được quan tâm đúng mức; điều kiện, phương tiện, hình thức tổ chức dạy học chưa tạo được nhiều thuận lợi cho việc ứng dụng công nghệ thông tin trên diện rộng.

Để nâng cao hiệu quả sử dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lí và giảng dạy trong thời gian đến, Ngành giáo dục sẽ tiếp tục tăng cường nguồn kinh phí đầu tư trang thiết bị về công nghệ thông tin cho các nhà trường; tranh thủ sự hỗ trợ của các dự án, phối hợp với các doanh nghiệp trong và ngoài nước, với Intel Việt Nam tổ chức tập huấn, bồi dưỡng, nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin cho cán bộ, giáo viên, lựa chọn những phần mềm dạy học phù hợp để ứng dụng trong toàn ngành.

Tổ chức các hoạt động đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào việc đổi mới phương pháp dạy học; sử dụng rộng rãi các phần mềm hỗ trợ; tích cực xây dựng; chia sẻ ngân hàng dữ liệu phục vụ dạy học và quản lí; tổ chức thi chọn giáo viên giỏi về ứng dụng công nghệ thông tin; tổ chức ngày hội công nghệ thông tin, công bố Website của ngành; từng bước hướng đến việc xây dựng thí điểm mô hình trường học điện tử, xây dựng các phòng học trực tuyến, chọn lọc và xây dựng ngân hàng dữ liệu dạy học dùng chung …

Có thể nói năm học 2008 - 2009 đã tạo ra bước đột phá trong ứng dụng công nghệ thông tin đối với ngành Giáo dục.Những kết quả đạt được tuy chưa thật nhiều song đã khẳng định công nghệ thông tin đang trở thành một công cụ quan trọng, thiết thực đối với sự nghiệp giáo dục, mang lại sự đổi mới trong quá trình quản lí, tổ chức dạy và học góp phần nâng cao chất lượng giáo dục.

Với ý nghĩa đó, ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Ngãi sẽ nỗ lực hết sức mình để thực hiện mục tiêu “4 chuẩn” về công nghệ thông tin theo yêu cầu của Bộ Giáo dục và Đào tạo là: “Chuẩn trong nhận thức của cán bộ quản lý về lợi ích của việc ứng dụng CNTT; chuẩn kỹ năng tối thiểu về CNTT; chuẩn về cơ sở hạ tầng và chuẩn về công cụ dùng để ứng dụng CNTT”.

                                           Trương Quang Dũng